काठमाडौं, चैत्र १६, २०८१
साना तथा मझौला सङ्गठित संस्था (एसएमई) को धितोपत्र निष्कासन तथा कारोबार नियमावली, २०८१ तयार भइसकेपछि नेपाल स्टक एक्सचेञ्ज (नेप्से) ले यसलाई कार्यान्वयन गर्न विनियमावलीको मस्यौदा अन्तिम रूप दिन लागेको छ। नेपाल धितोपत्र बोर्ड (सेबोन) को निर्देशनमा नेप्सेले विनियमावलीलाई चैतभित्रै बोर्डमा स्वीकृतिका लागि पठाउने तयारी गरेको छ।
नेप्से स्रोतका अनुसार विनियमावलीको ड्राफ्ट तयार भइसकेको छ र सञ्चालक समितिको स्वीकृतिपछि बोर्डमा पठाइनेछ। “सञ्चालक समितिमा कम्तीमा तीन पटक छलफल हुन्छ, त्यसपछि पास हुने सम्भावना छ,” स्रोतले भन्यो। नेप्सेका प्रवक्ता मुरहरी पराजुलीले पनि विनियमावली तर्जुमा प्रक्रियामा रहेको पुष्टि गरे। “विनियमावलीमा के-के समेटिन्छ, त्यो पछि स्पष्ट हुन्छ,” उनले भने।
एसएमईको विशेषता र व्यवस्था
साना तथा मझौला कम्पनीहरू (एसएमई) का लागि धितोपत्र बोर्डले साधारण शेयर (आइपीओ) जारी गर्ने बाटो खोलिदिएको छ। नियमावलीअनुसार यस्ता कम्पनीको चुक्ता पुँजी अधिकतम २५ करोड रुपैयाँ तोकिएको छ। आइपीओमा न्यूनतम ५०० कित्ता आवेदन गर्नुपर्ने व्यवस्था छ, जसका लागि कम्तीमा ५० हजार रुपैयाँ चाहिन्छ। बोर्डका प्रवक्ता निरञ्जय घिमिरेले एसएमई कम्पनीहरूमा जोखिम बढी हुने भएकाले न्यूनतम सीमा राखिएको बताए।
नेप्सेले एसएमई कम्पनीहरूको शेयर कारोबारका लागि छुट्टै प्लेटफर्म बनाउँदै छ। “एसएमईको साइट र ट्रेडिङ म्यानेजमेन्ट सिस्टम (टीएमएस) छुट्टै हुन्छ। नेप्से साइटमा क्लिक गरेर छुट्टै विवरण हेर्न सकिन्छ,” स्रोतले भन्यो। यो प्लेटफर्म र सफ्टवेयर लगभग तयार भइसकेको छ।
कारोबारको न्यूनतम सीमा र मूल्य घटबढ
विनियमावलीमा एसएमई कम्पनीको शेयर न्यूनतम ५०० कित्ता मात्र कारोबार हुने व्यवस्था छ। “हकप्रद वा बोनस शेयर नथपिँदासम्म ५०० कित्ता नै कारोबार हुन्छ, त्यसपछि ५१०, ५२० वा बढी कित्ता पनि हुन सक्छ,” स्रोतले जानकारी दियो। हाल नेप्सेमा शेयर मूल्य एक पैसा पनि घटबढ गर्न नपाइने नियम छ, तर एसएमईमा न्यूनतम एक रुपैयाँ घटबढ गर्न सकिने प्रावधान राखिएको छ।
नियमावलीको पृष्ठभूमि
धितोपत्र बोर्डले सरकारको स्वीकृतिमा ‘साना तथा मझौला सङ्गठित संस्थाको धितोपत्र निष्कासन तथा कारोबार नियमावली, २०८१’ जारी गरेपछि नेप्सेलाई विनियमावली बनाउन निर्देशन दिएको थियो। यो नियमावलीले समेट्न नसकेका व्यवस्थालाई विनियमावलीमा थप गरिएको छ। स्टार्टअप र साना कम्पनीहरूलाई बजारमा ल्याउन यो विशिष्ट प्लेटफर्म प्रभावकारी हुने अपेक्षा छ।
नेप्सेको यो कदमले साना पुँजी भएका कम्पनीहरूलाई शेयर बजारमा प्रवेश गर्न सहज हुने र लगानीकर्तालाई नयाँ अवसर प्रदान गर्ने विश्वास गरिएको छ।
