काठमाडौं, चैत्र १६, २०८१
ईप्रेस मिडिया
म्यानमारमा शुक्रबार गएको ७.७ म्याग्निच्यूडको शक्तिशाली भूकम्पका कारण अहिलेसम्म १४४ जनाको ज्यान गएको छ। सयौं व्यक्ति बेपत्ता छन् भने हजारौं सर्वसाधारण घरबारविहीन भई सडकमा अलपत्र परेका छन्। अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चार माध्यमका अनुसार भूकम्प र त्यसपछिका परकम्पहरूले भत्किएका घर तथा संरचनाहरूबाट मानिसहरूलाई उद्धार गर्ने कार्य तीव्र गतिमा जारी छ।
भूकम्पको केन्द्रबिन्दु म्यानमारको दोस्रो ठूलो सहर मान्डले नजिकै रहेको बताइएको छ, जहाँ सबैभन्दा बढी क्षति भएको छ। भूकम्पको धक्का थाइल्यान्ड, चीन र भारतसम्म महसुस गरिएको थियो। मान्डलेमा घरहरू भत्किँदा मानिसहरूको भागदौड मच्चिएको र सडकमा रोइरहेका दृश्यहरू देखिएका छन्। भत्किएका संरचनाले थिचिएका कारण अस्पतालहरू घाइतेले भरिएका छन् भने केही व्यक्तिहरू हृदयघातको सिकार भएको जनाइएको छ। पहाडी क्षेत्रमा डेब्रिसले पुरिएका दर्जनौं मजदुरको उद्धारमा कठिनाइ भइरहेको छ।
उद्धार र राहतमा चुनौती
म्यानमारको सङ्कटग्रस्त अवस्थामा उद्धार कार्य जारी रहँदा थप समस्या देखिएका छन्। एमनेस्टी इन्टरनेसनलले राहत वितरणमा राजनीतिकरण हुने खतरा रहेको चेतावनी दिएको छ। संस्थाकी पूर्वी तथा दक्षिणपूर्वी एसिया प्यासिफिक क्षेत्रकी सहनिर्देशकले यस्तो आशङ्का व्यक्त गरेकी हुन्। यस्तै, युनिसेफले म्यानमारमा बालबालिकाको अवस्था पहिल्यै कठिन रहेकोमा यो भूकम्पले थप जटिलता थपेको जनाएको छ। युनिसेफका क्षेत्रीय इमर्जेन्सी सल्लाहकार ट्रेभर क्लर्कले भनेका छन्, “यो प्राकृतिक प्रकोपले बालबालिका र परिवारलाई थप सङ्कटमा पारेको छ।”
थाइल्यान्डको राजधानी बैंककमा पनि भूकम्पको प्रभाव देखिएको छ। यहाँ दुई हजारभन्दा बढी व्यक्तिको उद्धार गर्न बाँकी रहेको बताइएको छ। रातिको समयमा उद्धार टोलीलाई ड्रोनमार्फत खाना वितरण गरिए पनि फ्लड लाइटको अभावले खोजी कार्यमा कठिनाइ भएको छ। बैंककमा एक महिलाले सडकमै बच्चा जन्माउनुपरेको घटना सार्वजनिक भएको छ। अस्पताल पुग्न नसकेपछि उनले अप्ठेरो अवस्थामा उपचार नपाएको बताइएको छ।
मान्डलेमा ठूलो क्षति
मान्डले सहरमा भूकम्पले सबैभन्दा बढी प्रभाव पारेको छ। यहाँका धेरै भवनहरू भत्किएका छन् भने सडक र पुलहरूमा क्षति पुगेको छ। भूकम्पपछि परकम्पहरूले थप जोखिम निम्त्याएको छ। उद्धार टोलीले सीमित स्रोतसाधनका बाबजुद काम गरिरहेको छ, तर प्रभावित क्षेत्रमा बिजुली र सञ्चार सेवा अवरुद्ध हुँदा राहत कार्यमा बाधा पुगेको छ।
म्यानमारको सैन्य सरकारले प्रभावित क्षेत्रमा आपतकाल घोषणा गरेको छ र अन्तर्राष्ट्रिय सहयोगको अपिल गरेको छ। यस्तो अपिल सैन्य शासनले विरलै गर्ने गरेको छ, जसले यो प्रकोपको गम्भीरता झल्काउँछ। थाइल्यान्डमा पनि बैंककलाई आपतकालीन क्षेत्र घोषणा गरिएको छ।
भूकम्पले म्यानमारको पहिल्यै कमजोर अवस्थालाई थप जटिल बनाएको छ। गृहयुद्ध र मानवीय सङ्कटबाट गुज्रिरहेको यो देशमा यस्तो प्राकृतिक प्रकोपले ठूलो चुनौती थपेको छ। उद्धार र राहत कार्य जारी रहँदा मृतक र घाइतेको सङ्ख्या अझै बढ्न सक्ने अनुमान गरिएको छ। थाइल्यान्ड र म्यानमार दुवै देशमा संरचनात्मक कमजोरीका कारण क्षति बढी भएको विज्ञहरूले बताएका छन्।
अहिलेको अवस्थामा स्थानीय र अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरूले प्रभावित क्षेत्रमा सहायता पुर्याउन प्रयास गरिरहेका छन्। तर, सडक र सञ्चारको अवरुद्धताले ठूलो चुनौती खडा गरेको छ।
